چندی پیش ایران بار دیگر هفته‌ای به نام هفته‌ی هوای پاک را تجربه کرد، اگر چه از هوای پاک اثری نبود. تنها فرقی که این هفته‌ با هفته‌های دیگر داشت این بود که توجه‌ها به "هوای پاک" یا بهتر بگوییم به "هوای ناپاک" جلب شد.

بسیاری مراسم بر پا کردند و برخی نیز مطلب نوشتند. در روزنامه‌ها عناوینی به چشم می‌خورد که کمتر در هفته‌های دیگر در محور توجه قرار می‌گرفت، عناوینی مانند «سهممان از هوای پاک چقدر است»، «چرا ما را از هوای پاک محروم می‌کنید» و «وجود مواد آلوده‌ی سرطان‌زا در هوای تهران». براستی آیا هوای تهران سرطان و بیماری می‌آفریند؟

هفته‌ی هوای پاک در ایران در ششم بهمن‌ماه به پایان رسید. اما بحث «هوای پاک» و ضرورت وجود آن همچنان ادامه خواهد داشت. خانم مه‌لقاء ملاح، مؤسس نخستین سازمان غیر دولتی یا «ان جی‌او»ی زیست‌محیطی در ایران می‌گوید، این بحث سال‌ها است که آغاز شده و مدافعان محیط زیست به روش‌های گوناگونی آن را ابراز کرده‌اند.

او متذکر می‌شود: «الان چهارده سال است که داریم فریاد می‌زنیم، با تمام وجودمان، با صدای حتی بچه‌های مهد کودک و مدرسه و بزرگتر‌ها و تحصن و راه‌پیمایی اعلام خطر کردیم. بعد در جلسات صحبت کردیم با رییس سازمان ترافیک و گفتیم، چطور می‌گویید، ‌آلودگی هوا را کم کردید، چه کسی ۱۶۴۰ دستگاه خودرو شماره می‌کند و به شهر تهران می‌فرستد؟ آیا غیر از دولت کسی این کار را می‌کند؟»

گسترش بی‌رویه پایتخت‌نشینی و سرمایه‌گذاری‌ها در تهران

خانم ملاح هجوم بی‌رویه‌ی جمعیت روستاها به تهران و سرمایه‌گذاری بیش از حد دولت در پایتخت ایران را از دلایل اصلی آلودگی این شهر می‌داند و یادآور می‌شود: «سرمایه زیاد در تهران خرج می‌شود و ۳ سال خشکسالی هم سبب شده که تمام روستاها خالی از سکنه شده و آمدند در تهران. تهران ظرفیت ۱۷ میلیون جمعیت را ندارد.» 

مؤسس «جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست» در مقاله‌ای که تحت عنوان «چرا ما را از هوای پاک محروم می‌کنید» نوشته است که آلودگی بیش از حد هوای تهران سبب بروز بیماری‌های روانی، عقب‌افتادگی‌های اطفال و همچنین کج‌رفتاری‌های اجتماعی می‌شود.

او در این رابطه می‌گوید: «اولا همین آلودگی‌ها سبب عدم امنیت در مملکت شده. چرا؟ برای اینکه در جامعه‌ای که هوا آلوده است، میزان خشونت خیلی بیشتر است. در سالنی که ظرفیت جمعیت بیش از سالن باشد، در عرض بیست دقیقه احساس می‌کنید که تمام اکسیژن سالن تمام شده و با CO‌ای(منوکسید کربن) که از خود ما متصاعد می‌شود و فریادهایی که می‌زنیم‌‌،‌ سبب می‌شود که در مغز انسان ترشحی ایجاد ‌شود که آن ترشح سبب وحشی‌گری می‌شود و بسیاری از جنایات را به وجود می‌آورد. به همین مناسبت، در خود بچه‌ها و جوان‌ها، خشونت، عقب‌افتادگی ذهنی، عقب‌افتادگی رفتاری و سرطان ریه و پرخاشگری ایجاد می‌شود که اینها همه از آلودگی هوا است.»

خطرات ناشی از «ازبست»

روزنامه‌ی اعتماد در بیست و سوم ژانویه مقاله‌ای به مناسبت هفته‌ی هوای پاک منشتر کرد که عنوانش «وجود مواد آلوده‌ی سرطان‌زا درهوای تهران» بود.

در این مقاله تأکید شده که استفاده از آزبست به دلیل ایجاد آلودگی شدید و سرطان‌زا بودن در تمام دنیا ممنوع است، ولی در ایران همچنان از آزبست در صنایع استفاده می‌شود.

علیرضا میرزا حسینی، دانشجوی مقطع دکترا در رشته‌ی مهندسی محیط زیست، گرایش آلودگی هوا، در مورد آزبست و ضررهای آن توضیح می‌دهد:

«آزبست در گذشته تحت عنوان پنبه‌ی کوهی شهرت داشته و در اصل یک نوع پنبه‌ی نسوز است از الیاف ترکیبات سیلیکات منیزیم و کلسیم. به علت اینکه مقاومت شیمیایی‌اش بالا است و همچنین در برابر حرارت مقاومت دارد، در صنایع، بسیار از آن استفاده می‌شود. معمولا در گذشته در محصولاتی نظیر لوله‌های سیمانی استفاده می‌شده، مثلا برای انتقال آب، همچنین برای لباس‌های نسوز و صفحه‌ی کلاج و دیسک ترمز ماشین‌ها و همچنین به عنوان ماده‌ی پرکننده و استحکام‌بخش در آسفالت، رنگ شیمیایی، کاشی‌ها و سرامیک‌ها استفاده می‌شده. مثال ساده‌اش هم در صفحات ایرانیت و لوله‌های ناوگنی است. برای همین کاربرد وسیعی دارد.»

او می‌افزاید: «اما بیماری که آزبست می‌تواند ایجاد کند، آزبستوزیست است. به صورت الیافی است که می‌تواند وارد سیستم تنفسی شود و به مرور زمان ایجاد بیماری آزبستوزیس کند. این بیماری بیشتر در کارگرانی دیده می‌شود که در صنایع مشغول به کارند و درجه‌ی خطرش به صورتی است که حتی می‌تواند، روی لباس این افراد بنشیند و اعضای خانواده‌ی آنها را نیز تحت تأثیر قرار بدهد و یک حالت فیبروز ریوی ایجاد می‌کند. یعنی سیستم تنفسی و ریه حالت انعطاف‌پذیری خودش را از دست می‌دهد و می‌تواند، در نهایت منجر به سرطان ریه و سرطان پرده‌ی جنب بشود.»

نقش آلودگی هوا در افزایش بیمارهای سرطانی

در روزنامه‌ی اعتماد آمده که مواد آلاینده‌‌ی هوای تهران می‌تواند سرطان ایجاد کند. دکتر مسعود ایروانی، فوق تخصص بیماری‌های سرطانی در ایران، در این مورد می‌گوید: «مواد آلوده‌کننده‌ی هوا بیشتر از همه، سرطان‌های دستگاه تنفسی ایجاد می‌کند که شایع‌ترین نوع سرطانی که می‌تواند ایجاد کند، سرطان ریه هست. البته سرطان ریه در هشتاد تا ۹۰ درصد موارد به علت مصرف سیگار هست. ولی حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد موارد می‌تواند به علت وجود مواد آلوده‌کننده‌ی موجود در هوا باشد. حالا این مواد آلوده‌کننده می‌تواند، مواد رادیواکتیو باشد که از زمین حاصل می‌شود یا مواد آلوده‌کننده‌ی صنعتی باشد یا مواد ناشی از سوخت فسیلی باشد که این مواد به صورت معلق هست و می‌تواند ایجاد سرطان ریه بکند. موادی هم وجود دارند، مثل آزبست که آنها می‌توانند، سرطان ریه، سرطان پوشش ریه به نام مزوتلیوم را ایجاد بکنند.»

مدیر کل دفتر بررسی آلودگی هوای سازمان حفاظت محیط زیست ایران در گزارش منتشره در روزنامه‌ی اعتماد به میزان مواد آلاینده در هوای کشور اشاره می‌کند و می‌گوید: «از ۱۵ میلیون تن مواد آلاینده‌ی هوای کشور، ۱۰ میلیون تن آن شامل منوکسید کربن می‌شود. وی افزود، ۹۸ درصد منوکسید کربن بر اثر خودروهای در حال تردد ایجاد می‌شود. آقای میرزا حسینی در مورد خطرات ناشی از وجود منوکسید کربن می‌گوید: منوکسید کربن بعد از ذرات معلق دومین آلاینده‌ی هوا محسوب می‌شود و در تهران و شهرهای بزرگ از ۵۸ درصد تا ۸۰ درصد بار آلودگی را منوکسید کربن باعث می‌شود. منوکسید کربن میل ترکیبی زیاد با هموگلوبین خون دارد، یعنی در مکانی که ما اکسیژن و منوکسید کربن داشته باشیم، هموگلوبین خون با منوکسید کربن ترکیب می‌شود و در نتیجه قلب باید بیشتر کار کند، حجم خون بیشتری باید در بدن، گردش پیدا کند تا بتواند این اکسیژن را جذب کند. در محیط‌هایی که ما منوکسید کربن فراوان داشته باشیم، می‌آید جایگزین اکسیژن می‌شود، در نتیجه می‌تواند‌، به نحوی باعث افزایش گردش خون بشود. قلب باید بیشتر پمپاژ کند تا بتواند، کمبود اکسیژن را جبران کند.»

دکتر ایروانی در پاسخ به این سئوال که آیا آلاینده‌‌های هوا می‌توانند باعث کاهش بهره‌ی هوشی شوند، می‌گوید: «سربی که در هوا هست، ممکن است، رسوب کند. سرب هم ناشی از سوخت‌های فسیلی است و به صورت ذرات معلق در هوا وجود دارد. اینها می‌تواند رسوب کند در منازل، بر روی وسایل، بر روی زمین و اگر سطح آلوده مرتب توسط ساکنین خانه تمیز نشود، ممکن است این ذرات وارد دهان بشود و به هر حال ‌آلودگی هوا می‌تواند با افزایش سرب همراه باشد. بچه‌ها خیلی به آلودگی با سرب حساس هستند. سرب می‌تواند، بیماری‌های خونی، بیماری‌های مغزی، کاهش بهر‌ه‌‌ی هوشی و در صورت شدید بودن آلودگی، نارسایی کلیه و دردهای شکمی ایجاد کند. ولی بیشتر از همه ایجاد کم‌خونی می‌کند که به درمان مقاوم است. مسمومیت با سرب یکی از نتایج آلودگی شدید هوا است.»

وظایف و نقش مسئولان

شبکه‌ خبری ایسنا در روز بیست و نهم ژانویه در گزارشی تحت عنوان «سهم‌مان از هوای پاک چقدر است» از قول مشاور محیط زیست معاون ترافیک تهران نوشت: «مسئولان باید برای کاهش آلودگی‌ها و داشتن هوایی پاک به وظایف و تعهدات قانونی خود عمل کنند.»

خانم مه‌لقاء ملاح در پاسخ به این سئوال که چه ارگانی واقعا می‌تواند مشکل آلودگی هوای تهران را حل کند، می‌گوید: «فقط دولت می‌تواند کاری انجام بدهد ... خود رییس مشارکت مردمی شهرداری را آوردیم،‌ کنفرانس داد، و در بهار ۱۳۸۵ گفت، تهران یعنی پارکینگ ماشین‌ها.»

فریبا والیات

اقدامت پیشگیرانه فوری جهت  توقف جنگل زدایی در افریقا در کنفرا نس  لیسبون پرتقال و

هم زمان  اعتراض هزاران تظاهر کننده  در جهان به مناسبت کنفرانس بالی اندونزی برای کاهش گاز های گلخانه ای و  بوش تحت تعقيب به علت ارتکاب جرم عليه کره زمين 

رهبران 27 کشور اروپایی و53 کشقایی روز نهم دسامبر(2007) در لیسبون پرتقال در مورد موضوعات مختلفی از جمله تغییرات آب وهوایی بین دو قاره بحث تبادل نظر کردند.

در حاشیه این گفتگوها، مذاکرات گرین پیس، رهبران آفریقا واتحادیه اروپا برای اقدامت پیشگیرانه فوری جهت توقف جنگل زدایی در افریقا که می تواند باعث انتشار گازکربن ودر نتیجه گرم تر  شدن کره زمین باشد، انجام گردید.

بنابر گفته" استفان فون پرت" هماهنگ کننده مبارزات بین المللی برعلیه جنگل زدایی درافریقا ، رهبران در نشست لیسبون مجبور به بکارگیری حداکثر توان سیاسی خود وحمایت های فوری برای توقف قطع درختان در افریقا، هستند.

 این درختان همانطور که رشد می کنند کربن ، مهمترین گاز گلخانه ای را جذب می کنند و با سوختن وپوسیدن، آنرا به فضا بر می گردانند.

 بر طبق تحقیقات سازمان ملل جنگل زدایی حدود 25 درصد  انتشار گاز گلخانه ای را افزایش می دهد. یعنی به همان میزانی که آمریکا این گاز را تولید کرده وباعث آلودگی هوا می شود.

همچنین اروپا باید قانونی را برای جلوگیری از قطع غیرقانونی درختان برای صادرات ، به جهت اعتباربخشی قاره اروپا برای مبارزه با تغییرات آب وهوا و جنگل زدایی ، بپذیرد. شایان ذکر است رشد جنگلها در غرب اروپا 10 درصد  ودر شرق اروپا15 درصد از سال 1990 تا 2005 بوده است .

دلایل آن شامل حفاظت بهتر،مهاجرت به شهرها و افزایش بهره وری بر روی مزارعی که نیاز به زمین کمتری دارند، می باشد.

 بنابر اظهار نظر" پکا کوپی" که مدیریت مطالعات در دانشگاه هلسینکی فنلاند را بر عهده دارد، جنگلهای اروپا نقش مهمی در جذب وذخیره کربن در 15 سال گذشته داشته ا ست ، بطوریکه ما را شگفت زده کرده است .

همزمان با این نشست در بالی اندونزی نیزکنفرانسی در مورد تغییرات آب وهوا بر گزار گردیده است. در این رابطه هزاران تظاهر کننده در شهرهای سراسر جهان از جمله لندن، برلن، هلسينکی ، تايپه ، اندونزی و ...، برای جلب  توجه انظار نسبت به تغییرات جوی وفشار به رهبران جهان جهت اتخاذ اقداماتی جدی در این زمینه دست به راه پيمائی زدند.

در همان حال، مردم سراسر آلمان چراغ های خانه های خود را برای صرفه جوئی در مصرف انرژی به مدت پنج دقيقه خاموش کردند. برخی از تظاهرکنندگان عکس های بوش را با اين عبارت حمل می کردند: " تحت تعقيب به علت ارتکاب جرم عليه کره زمين." آمريکا با معاهده کيوتو در ارتباط با شرايط جوی که از کشورهای صنعتی می خواهد گازهای گلخانه ای را کاهش دهند، به مخالفت برخاسته است. این کنفرانس تا یک هفته دیگر ادامه دارد. 

 فرزانه رحیمی Dec  2007

بر اساس گزارش   WMO  در سال 2008 جریان لانینا الگوی غیر  طبیعی سرما را بوجود می آورد

پژوهشگران بریتانیایی نیز سال 2008 را اندکی سرد تر از سال های اخیر می دانند ولی علائمی مبنی بر کاهش گرم شدن زمین مشاهده نمی کنند .

بنا برگفته پژوهشگران بریتانیایی سال 2008 اندکی سردتراز سالهای اخیر خواهد بود ، اما جزء  ده سال ، از گرمترین سالهای تعیین شده از سال 1850 بشمار خواهد رفت  وعلائمی مبنی برکاهش گرم شدن زمین  نیر مشاهده نمی شود. کارشناسان دانشگاه ایست انجلیا East Anglia   اعلام کردند میانگین درجه حرارت امسال 37/0 درجه سیلیسیوس بالای میانگین درجه حرارت یعنی  14  درجه  ،  طی دوره زمانی 1990-1961 و اندکی سردتر از سالهای  2000 به بعد خواهد بود. آنها پیش بینی می کنند که پدیده آب وهوایی جریان  لا نینا در اقیانوس آرام بخصوص  در این سال سخت بوده که خودتمایل به گرمایش را کمی کاهش می دهد. میزان تمرکز گازهای گلخانه ای افزایش پیدا کرده ، نوسانات خورشیدی وتغییرات طبیعی در جریانات دریایی نیز در نظر گرفته شده است . بنا بر نظر فیل جونز رئیس بخش تحقیقات آب وهوایی UEA  این حقیقت که سال 2008 سردتر از هفت سال اخیر می باشد بدین معنی نیست که پدیده گرم شدن کره زمین به کنار می رود. چه مسائلی  در رابطه با میزان گرم شدن زمین می تواند مطرح باشد . دوره زمانی 2007-2001 با میانگین 44/0 درجه سانتیگراد بالاتر ازمیانگین درجه حرارت ، بالاتر از سالهای بین 1990-1961 با میانگین 21/0 درجه سانتیگراد وحتی بالاتراز میزان درجه حرارت  برای سالهای بین 2000-1991 ، بوده است. همچنین سازمان هواشناسی جهانی (WMO)  اعلام نمود که 10 سال گذشته یعنی از سال 2007-1998 گرمترین دهه گزارش شده است . بنا برگزارش این سازمان درسال 2008 جریان لانینا حاکم خواهد بود که الگوی غیر طبیعی سرما را بوجود آورده و معمولا" باعث افزایش بارندگی دربخش شرقی وشمالی استرالیا وجنوب شرق آسیا می شود ، جائیکه کشت کاکائو، قهوه ، شکر، نخل روغنی ، برنج و کائوچو محصول عمده آن است . لازم به ذکر است که  استرالیا شدید ترین خشکی را در 100 سال اخیر تجربه کرده است و نتیجه آن بالا رفتن قیمت محصول گندم در آنجا بوده است . این کشور در گذشته بین سالهای 1999 تا 2000 در اثر جریان لانینا هوای مرطوبی را تجربه کرد که باعث افزایش بارندگی ، طوفانها وسیلابهای زیادی شده بود. سازمان هواشناسی جهانی  اعلام نمود درجه حرارت سطح آبها در نواحی استوایی در شرق اقیانوس آرام 5/1 درجه سیلیسوس سردتر از حد طبیعی خواهد شد . لس لی مالون از بخش علمی این سازمان در کنفرانس اخیر در ژنو نیر اظهار داشت که انتظار می رود این شرایط تا سه ماهه اول سال 2008 ادامه پیدا کند. همچنین او می گوید این تغییر درجه حرارت در سطح آب در شمال استرالیا و اقیانوس هند گسترش یافته والگوی مورد انتظار آب وهوایی را تغییر می دهد ، این وضعیت ادامه پیدا می کند این الگو در آن نواحی گسترش یافته و نوع غیر طبیعی از لانینا را بوجود می آورد.

بارندگی در بخش شرقی افریقا بصورت غیر معمول وسنگین اتفاق می افتد ، در صورتیکه شرایط خشکی در بسیاری از بخش های استرالیا حاکم می شود. همچنین پیش بینی شده است که شرایط خشکی در جنوب شرق آمریکا اتفاق می افتد وحداقل ماه مارس درجه حرارتی را بالای حد نرمال وبارندگی کمتراز حد طبیعی آن منطقه خواهد داشت.

مرکز هواشناسی واقیانوس شناسی ملی آمریکا (NOAA)  ، پیش بینی کرده است که در چشم انداز سه ماه یعنی از ماه ژانویه تا اواخر ماه مارس درجه حرارت هوا در اغلب ایالت های آمریکا ، شامل مناطق شمال شرقی ، بالاتر از حد طبیعی خواهد بود و ایالت های واقع در جنوب غرب وجنوب شرق یعنی در مناطقی که اغلب شرایط خشکی حاکم بوده است ،میزان بارندگی پائین تر از حد طبیعی خواهد بود. لانینا باعث سردتر شدن هوا درمنطقه استوایی افیانوس آرام می شود و شاخه های آن بسمت شمال غرب اقیانوس آرام ادامه می باید ، و باعث خشکی در سمت جنوب غرب آمریکا می شود. از طرفی طبق گزارش دانشگاه East Anglia بریتانیا، سال 2007در 13 سال اخیر جزو یازده سال گرم و از سال 1950 جزو هفت سال از گرمترین سال ها ثبت شده است  . بنا به گفته هادلی سنتر محقق هواشناسی آخرین میانگین  سالانه درجه حرارت جهانی پائین تر از میانگین ثبت شد مربوط به  سال 1985 بوده است  ، از آن به بعد صعود درجه حرارت  ادامه داشته  وهمچنان نیر  ادامه خواهد داشت .براساس داده ها ی ثبت شده درجه حرارت جهانی از ژانویه تا نوامبر 2007 ،41/. درجه سیلیسوس بالاتر از حد میانگین بوده است وشاید پدیده لا نینو نیز اثرات کاهشی موثری نداشته است.

بنا بر نظر فیل جونز مدیر بخش تحقیقات آب و هوایی دانشگاه بریتانیا UEA  سال جدید با یک ال نینو ضعیف در مقابل یک لا نینو، آغاز می شود ودرجه حرارت جهانی  بالاتراز میانگین درجه حرارت می باشد .اگرچه در پایان ماه آوریل لا نینو درجه حرارت را کمی پائین می آورد ولی نمی تواند گرمترین سال را تغییر دهد.

ترجمه فرزانه رحیمی - Jan-2008

قطع درختان  جنگلی وسایر پوشش های گیاهی که برای کشاورزی وپرورش دام انجام می شود عامل موثری در گرم شدن زمین است . در بیست سال گذشته   300 میلیون هکتار از جنگل های حاره ای ، منطقه ای نزدیک به وسعت کشور هند بعلت  پرورش دام برای مصارف مختلف ویا کشت نخل روغنی برای تولید بیو سوخت ، از بین رفته است .

             

                                                                                  

        ترجمه زیر نویس نمودار                پاکسازی سالیانه زمین های آیش شده      جنگل تراشی سالیانه(مناطق کم تراکم تر)     جنگل تراشی سالیانه (مناطق بکر)

میزان جنگل تراشی  ، جنگل های آمازون از سال 1961تا 2003

                                                                                                                                     

منطقه آبی نشان دهنده پاکسازی مجدد مناطق آیش شده ، منطقه سبز مرتع ، منطقه قهوه ای محصولات کشاورزی

محور X  سالهای تخریب ،محور Y سمت راست تراکم پوشش گیاهی(میلیون هکتار) قسمت بزرگتر تخریب کلی پوشش گیاهی  ({)، بخش کوچکتر تخریب خالص({) ، محور Y سمت چپ میزان پاکتراشی ( میلیون هکتار درهر سال ).

کشاورزی عامل   تولید 5/16-5/8 میلیون تن گاز دی اکسید کربن یا  17تا 35 درصد همه  گازهای گلخانه ای انتشار یافته توسط انسان شده است .

 

      میزان انتشار گازهای گلخانه ای به دلیل فعالیت های کشاورزی

 در نمودار بالا ستون های  سبز به ترتیب  از سمت چپ ، انتشار مستقیم گاز متان و مونوکسید نیتروژن،  ستون بعدی کودهای شیمیایی وتوزیع آن ، فعالیت های کشاورزی ، تیدیل زمین های بایر به کشاورزی ، در  مجموع 

Pg co2-eq yr)  بتا گرم petgram= 1GT(gita ton)  معادل 1000 میلیون تن )                            

  از طرفی برای بالا بردن میزان محصولات از کودهای شیمیایی استفاده می شود که استفاده زیاد از این کودها و نیز آفت کش ها  عامل اصلی ایجاد آلودگی است که خود  هرسال 1/2 میلیون تن گاز دی اکسید کربن تولید می کند ، و در نهایت اکسید نیتروژن ، که 300 برابر بیشتر از دی اکسید کربن در تغییرات آب وهوا موثر است.

 

میزان مصرف کودهای نیتروژن در دنیا                   میزان مصرف کودهای شیمیاییدر زمین های کشاورزی

                                                                      چین ومقایسه آن باسایر کشورهای پیشرفته ودرحال توسعه

 

 

در نمودار اول رنگ سبز میزان مصرف کودهادر دنیا ،سبز تیره در آسیای شرقی، آبی در شمال آسیا، سرمه ای درآمریکا شمالی ،سرخابی در اروپای شرقی، نارنجی در اروپای مرکزی زرد در اروپای غربی. در نمودار دوم رنگ سبز میزان مصرف چین ، سبز سیر درکشورهای درحال توسعه ، آبی در اروپا ، بنفش در آمریکای شمالی ، سرخابی درکل دنیا.

حیوانات نیز دومین تولید کنندگان گازها هستند، گله های گاو وگوسفند با هضم غذاها مقدار زیادی گازهای گلخانه ای وگاز متان تولید می کنند، پرورش آنها نیر با بالا رفتن تقاضای مصرف گوشت افزایش می یابد.هر کیلوگرم گوشت گاو 13 کیلوگرم کرین وهر کیلوگرم گوشت بره  باعث انتشار 17 کیلوگرم کرین می شوند. ( در تصویر میزان انتشار گازهای گلخانه ای به میلیون تن)

  

چه کاری می توان انجام داد؟

لازم است که دولتها مدلهای انرژی- شیمیایی کشاورزی ( یعنی استفاده از مواد شیمیایی برای بالا بردن تولیدات ویاپرورش گیاهان برای سوخت ) که بصورت کشاورزی صنعتی می باشد را مردود اعلام کرده وآنرا با کشاورزی که کمتر  طبیعت را تخریب می کند،جایگزین کنند.

با کاهش استفاده از کودهای شیمیایی ، حفاظت از خاک و تنوع زیستی ، اصلاح محصول برنج و کاهش تقاضا برای گوشت به ویژه در کشورهای توسعه یافته ، می توان اثرات سوء کشاورزی بر آب وهوا را کاهش داد.

نیاز است که کشاورزان به استفاده کمتر از کودهای شیمیایی تشویق شده و برای استفاده از روشهای مدرن کشاورزی متناسب با اکولوژی منطقه ، حمایت شوند. بایداقداماتی برای تقویت خاک انجام شود، از جمله استفاده از پوشش محصولاتی دیگر در زمانیکه زمین کشاورزی  مورد استفاده قرار نمی گیرد،برای جلوگیری از شستن واز بین رفتن مواد غذایی خاک . پشتیبانی از عملیات سنتی و بذر های محلی ، به نفع گزینه های زیست محیطی در مقابل محصولات که دستکاری ژنتیکی بر روی آنها(محصولات تراریخته) انجام شده.

میزان تولید متان را می توان با کشت برنج، که ماده غذایی عمده وحیاتی  بسیاری از انسانها است ، کاهش داد. دولتها و سازمان های بین المللی  می توانند با استفاده از روش های بهینه کشاورزی مانع تغییرات آب و هوای زمین شوند .

آشنايي با منابع و مآخذ اينترنتي جغرافيا

چكيده

در اين نوشته ضمن اشاره به اهميت اينترنت در تحقيقات جغرافيايي، برخي از سايت هاي جالب جغرافيايي انگليسي و فارسي براي استفاده ي علاقمندان به شاخه هاي مختلف دانش جغرافيا معرفي گرديده است. معرفي و نحوه ي استفاده از دو پايگاه بزرگ مجلات الكترونيكي  EBSCO و SCIENCEDIRECT كه از سايت اكثر دانشگاه هاي ايران قابل دستيابي هستند، همچنين ارايه ي فهرست موضوعي مجلات جغرافيايي پايگاه هاي مذكور از ديگر موارد مورد اشاره در اين نوشته مي باشد.

دریافت متن کامل مقاله

گرم شدن زمين فصل ها را دگرگون مى كند: تابستان كوتاه تر و گرم تر

مولف: بهنام همايونى

تابستان

نظرية گايا و شكل گيري نگرش هاي نو در علوم محيطي

يوسف قويدل رحيمي

چكيده

نظرية گايا در دو دهه گذشته زمينة ايجاد مباحث جديد به ويژه در ماهيت و فلسفه علوم محيطي، زمينه هاي مدل سازي و مطالعات پيشرفته در اقليم شناسي را فراهم كرده است. نظرية گايا موجب پيدايش گروه هايي از هواداران متعصب محيط زيست به ويژه اكوفيمينيسم ها را كه اعتقاد دارند بشر هرگز نبايد نظم طبيعي زمين را دستكاري كرده و يا جزئي از آن را تغيير دهد، گرديده است. بر اساس نظرية گايا، كل موجود چيزي بيش از اجزاي آن است و نمي توان صرفاً با نظر به تك تك اجزاء دربارة كل و مجموع نيز آگاهي پيدا كرد، بلكه براي شناخت كل بايد رهيافتي كل گرايانه در پيش گرفت. اين رهيافت كه با رهيافت هاي فردگرايانه يا انسان گرايانه تفاوت دارد، براي ساير اجزاي موجود در طبيعت نيز حرمت و منزلت قايل مي شود و بر اين نكته تاكيد دارد كه تعامل ساختارهاي زنده تنها در چارچوب محيط هاي مادي و از طريق عوامل مادي صورت نمي گيرد بلكه در اين ميان عوامل غير مادي نيز نقش بازي مي كنند. دو نكتة مهم كه در اين نظريه بر آن تاكيد بسيار مي شود، عبارت است از اين كه تداوم ثبات و پايداري و بقاي زيست بوم هاي موجود در كرة زمين در گرو موجوديت حد و مرزهاي معين است. و دوم آن كه موجودات زنده اي كه با محيط زيست خود به خوبي تعامل مي كنند و در نوعي همزيستي مسالمت آميز و سازنده با آنها به سر مي برند، بهرة زيادي عايد نسل هاي بعدي خود مي سازند و فرزندان خويش را از شانس بقاي بالاتري بهره مند مي سازند.

واژه هاي كليدي

فرضية گايا، جهان گل مينايي، خود تنظيمي، سيستم اقليم،  اقليم شناسي سيبرنتيكي، تغيير اقليم.

چکيده:
وقوع پديدة خشكسالي از واقعيتهاي مهم ايستگاههاي حوضه آبريز درياچه اروميه است كه مي توان علت اصلي آن را در نوسانهاي دوره اي اقليم و عدم عبور توده هواي مرطوب و باران آور خصوصاً توده هواي مرطوب مديترانه اي دانست. در اين مطالعه دادههاي مربوط به بارش ساليانه در يك دورة آماري43 ساله (1960- 2002) براي ايستگاههايي از حوضه آبريز درياچه اروميه جهت تحليل آماري و محاسبه سالهاي مرطوب و خشك استفاده قرار گرفته است. روش اصلي استفاده شده در اين تحقيق عبارت از « نماية بارش قابل اعتماد DRI» است. نتايج اين مطالعه حاكي از وقوع پديدة خشكسالي دركل ايستگاهها است كه با شدت و ضعفهايي، توأم است. در بين مدلهاي «بارش قابل اعتماد»، «نمرات استاندارد شدة بارش ساليانه»2 و «شاخص درصد از بارش ميانگين ساليانه»3 كه در اين تحقيق استفاده قرارگرفته اند، مدل بارش قابل اعتماد با داشتن قابليتهاي بيشتر و محدوديتهاي كمتر بهتر از ديگر مدلها تشخيص داده شده است.

كليد واژه ها: بارش ساليانه، آستانة خشكسالي، نماية بارش قابل اعتماد، ترسالي، حوضه آبريز درياچه اروميه

دریافت متن کامل مقاله به صورت پی دی اف

چکيده:
در اين تحقيق، داده هاي مربوط به شاخص نوسانات فشار سطح دريا در اطلس شمالي و بارش سالانه در يك دورة آماري 43 ساله، براي ايستگاه هايي از استان آذربايجان شرقي جهت محاسبه ضرايب همبستگي و تعيين ترسالي ها و خشكسالي ها مورد استفاده قرارگرفته است. روش اصلي مورد استفاده در اين پژوهش، استفاده از آمار تحليلي(ضرايب همبستگي پيرسون و اسپيرمن و تحليل مؤلفه هاي روند خطي و پولي نومينال) مي باشد. نتايج اين مطالعه نشان داد كه بين بارش سالانة ايستگاه هاي تبريز، اهر و جلفا با شاخص نوسانات اطلس شمالي همبستگي منفي ضعيف و معني داري به ويژه در ترسالي ها و خشكسالي هاي فراگير وجود دارد.

كليدواژه ها نوسانات بارش سالانه، پيوند از دور، نوسانات اطلس شمالي، خشكسالي، ترسالي، آذربايجان شرقي

دریافت متن کامل مقاله به صورت پی دی اف